દિવાળી નિબંધ ગુજરાતી। Diwali Essay in Gujarati

દિવાળી નો ટૂંકમાં પરિચય: દિવાળી નિબંધ | મારો પ્રિય તહેવાર દિવાળી વિશે નિબંધ | દિવાળીનું મહત્વ ગુજરાતી | Diwali essay in gujarati |Diwali nibandh ભગવાન રામ તેમના ચૌદ વર્ષનો વનવાસ પૂરો કરીને અયોધ્યા પરત ફર્યાની યાદમાં દિવાળી (Diwali) ઉજવવામાં આવી હતી, ત્યારથી દર વર્ષે દિવાળી (Diwali) ઉજવવામાં આવી હતી.

સ્કંદ પુરાણ અનુસાર દિવાળી (Diwali) સાથે જોડાયેલી ઘણી વાતો છે. આથી આધ્યાત્મિક દ્રષ્ટિકોણથી દિવાળી (Diwali) એ હિન્દુઓનો ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ તહેવાર (Festival) છે.

દિવાળીનો ટૂંકમાં નિબંધ (Diwali short nibandh)

  1. દિવાળી ભારતનો સૌથી લોકપ્રિય તહેવાર છે.
  2. દિવાળીને દિવાઓનો તહેવાર કે પ્રકાશનુ ૫ર્વ તરીકે ૫ણ ઓળખવામાં આવે છે.
  3. ખાસ કરીને બાળકો માટે તહેવાર ખુશીઓ લઇને આવે છે. વિવિઘ પ્રકારના ફટાકડા અને રોકેટ ફોડીને બાળકો ખુશી મનાવે છે.
  4. આ દિવસે શ્રી રામ વનવાસ પૂર્ણ કરીને અયોધ્યામાં પોતાના ઘરે પરત ફર્યા હતા.
  5. દિવાળી ૫છીના દિવસે હિન્દુઓનું (બેસતુ) નવુ વર્ષ ઉજવવામાં આવે છે.

દિવાળી નો ઇતિહાસ | દિવાળી નિબંધ

દિવાળી (Diwali) નો તહેવાર (Festival) ભારતમાં પ્રાચીન સમયથી ઉજવવામાં આવે છે. વિવિધ રાજ્યોના લોકો આ તહેવાર (Festival) ના ઈતિહાસને અલગ અલગ માને છે, પરંતુ મોટાભાગના લોકોનું માનવું છે કે જ્યારે ભગવાન રામ 14 વર્ષના વનવાસ પછી અયોધ્યા પાછા ફર્યા ત્યારે અયોધ્યાના લોકોએ તેમનું સ્વાગત કરવા ઘીનાં દીવા પ્રગટાવ્યાં હતાં.તેમજ અયોધ્યાના દરેક રસ્તાને સુવર્ણ ફૂલોથી શણગારવામાં આવ્યો હતો.

જે દિવસે ભગવાન રામ અયોધ્યા પાછા ફર્યા તે દિવસે અમાવસ્યાની કાળી રાત હતી. જેના કારણે ત્યાં કશું દેખાતું ન હતું, તેથી અયોધ્યાના લોકોએ ત્યાં દીવા પ્રગટાવ્યા. આ પણ એક કારણ છે કે આ દિવસને અંધકાર પર પ્રકાશનો વિજય માનવામાં આવે છે. અને આ સાચું પણ છે કારણ કે આ દિવસે કાળી અમાવસ્યાની રાત હોવા છતાં પણ આખું ભારત દીવાઓના પ્રકાશથી ઝળહળતું રહે છે.

જૈન ધર્મના લોકો દિવાળી (Diwali) નો તહેવાર (Festival) ઉજવે છે કારણ કે ચોવીસમા તીર્થંકર, મહાવીર સ્વામીએ આ દિવસે મોક્ષ મેળવ્યો હતો અને આકસ્મિક રીતે તેમના શિષ્ય ગૌતમને આ દિવસે જ્ઞાન પ્રાપ્ત થયું હતું.

શીખ ધર્મના લોકો પણ આ તહેવાર (Festival) ખૂબ જ ધામધૂમથી ઉજવે છે. તેઓ તહેવાર (Festival) ઉજવે છે કારણ કે આ દિવસે 1577માં અમૃતસરમાં સુવર્ણ મંદિરનો શિલાન્યાસ કરવામાં આવ્યો હતો. આ સાથે જ શીખોના છઠ્ઠા ગુરુ હરગોવિંદ સિંહજીને પણ જહાંગીર દ્વારા ગ્વાલિયરની જેલમાંથી મુક્ત કરવામાં આવ્યા હતા.

આર્ય સમાજના સ્થાપક સ્વામી દયાનંદ અને પ્રસિદ્ધ વેદાંતી સ્વામી રામતીર્થે આ દિવસે મોક્ષ મેળવ્યો હતો. આ તહેવાર (Festival) ઋતુ પરિવર્તન સાથે પણ સંબંધિત છે. તે જ સમયે, પાનખરનું આગમન લગભગ અહીં છે. આ કારણે લોકોની ખાનપાન, પહેરવેશ અને સૂવાની આદતોમાં બદલાવ આવે છે.

દિવાળી (Diwali) નિમિત્તે વિવિધ લોકપ્રિય વાર્તાઓ

દિવાળી (Diwali) નો ઈતિહાસ ઘણો જૂનો છે, તેની સાથે જોડાયેલી ઘણી પૌરાણિક કથાઓ છે, જેમ કે કેટલાક લોકોના મતે સતયુગમાં આ દિવસે ભગવાન નરસિંહે હિરણ્યકશિપુનો વધ કર્યો હતો, આ પ્રસંગે દિવાળી (Diwali) ઉજવવામાં આવે છે.

કેટલાક લોકો માને છે કે કાર્તિક અમાવસ્યા પર દ્વાપરમાં કૃષ્ણે નરકાસુરનો વધ કર્યો હતો, તેથી તે ઉજવવામાં આવે છે. કેટલાક લોકોના મતે, આ દિવસે માતા લક્ષ્મી દૂધના સાગરમાંથી પ્રગટ થયા હતા, અને કેટલાકના મતે, માતા શક્તિએ તે દિવસે મહાકાળીનું સ્વરૂપ લીધું હતું, તેથી તે ઉજવવામાં આવે છે.

દિવાળી (Diwali) ની સૌથી લોકપ્રિય વાર્તા |દિવાળી નિબંધ

દિવાળી (Diwali) ની ઉજવણીના કારણોમાં સૌથી લોકપ્રિય વાર્તા એ છે કે ત્રેતાયુગમાં રાવણનો વધ કર્યા પછી ચૌદ વર્ષ પછી ભગવાન રામના અયોધ્યા પાછા ફર્યાની યાદમાં સમગ્ર અયોધ્યા શહેરને ફૂલો અને દીવાઓથી શણગારવામાં આવ્યું હતું. ત્યારથી દર વર્ષે કાર્તિક અમાવસ્યાના દિવસે દિવાળી (Diwali) ની ઉજવણી થવા લાગી.

દિવાળી (Diwali) ક્યારે ઉજવવામાં આવે છે?

ઉત્તર ગોળાર્ધમાં, આ તહેવાર (Festival) શરદ ઋતુના કારતક મહિનાની પૂર્ણિમા પર ખૂબ જ ધામધૂમથી ઉજવવામાં આવે છે. ગ્રેગોરિયન કેલેન્ડર મુજબ, આ તહેવાર (Festival) ઓક્ટોબર અથવા નવેમ્બર મહિનામાં ઉજવવામાં આવે છે. દિવાળી (Diwali) નો તહેવાર (Festival) દશેરાના 21 દિવસ પછી સપ્ટેમ્બર અને ઓક્ટોબરની વચ્ચે કારતક મહિનાના નવા ચંદ્રના દિવસે આવે છે.

જો કે, આ તહેવાર (Festival) ની ધૂમ કાર્તિક કૃષ્ણ ત્રયોદશીથી કારતક શુક્લ દ્વિતીય સુધી એટલે કે પાંચ દિવસ સુધી ચાલે છે. દિવાળી (Diwali) ના તહેવાર (Festival) ની વિશેષતા એ છે કે તેની સાથે વધુ ચાર તહેવાર (Festival) ઉજવવામાં આવે છે.

દિવાળી (Diwali) નો ઉત્સાહ એક દિવસ નહીં, આખા અઠવાડિયે રહે છે. દિવાળી (Diwali) નો તહેવાર (Festival) વરસાદની મોસમનો અંત અને પાનખરની શરૂઆત દર્શાવે છે. દિવાળી (Diwali) ના તહેવાર (Festival) દરમિયાન વાતાવરણ ગુલાબી ઠંડી હોય છે. જેના કારણે ચારે તરફ ખુશીની મોસમ છે.

દિવાળી (Diwali) નું મહત્વ ગુજરાતી

દિવાળી (Diwali) ની તૈયારીને કારણે ઘર અને ઘરની આસપાસના સ્થળોની ખાસ સફાઈ શક્ય બને છે. તે જ સમયે, દિવાળી (Diwali) નો તહેવાર (Festival) આપણને આપણી પરંપરા સાથે જોડે છે, આપણી આરાધના શક્તિનો અહેસાસ કરાવે છે. તે જ્ઞાન પણ આપે છે કે, અંતે વિજય હંમેશા સત્ય અને ભલાઈનો જ થાય છે.

દિવાળી નું આધ્યાત્મિક મહત્વ

દિવાળી (Diwali) નો તહેવાર (Festival) અનેક ધાર્મિક, ઐતિહાસિક અને પૌરાણિક કથાઓથી બનેલો છે. આ તહેવાર (Festival) નો પાયો સદ્ગુણ પર ટકેલો છે, તેથી જ્યારે પણ આ તહેવાર (Festival) આવે છે ત્યારે તમામ લોકોમાં એક અલગ જ ખુશી અને આસ્થા હોય છે.

દિવાળી (Diwali) ના તહેવાર (Festival) ને હિન્દુ, જૈન, શીખ વગેરે ધર્મો દ્વારા પણ ખૂબ જ ધામધૂમથી ઉજવવામાં આવે છે. આ બધા ધર્મોમાં દિવાળી (Diwali) ના દિવસે કેટલીક એવી ઘટના બની છે, જેના કારણે અંધકાર પર પ્રકાશની, અજ્ઞાન પર જ્ઞાનની, નિરાશા પર આશાની અને અનિષ્ટ પર સારીની જીત થઈ છે.

દિવાળી (Diwali) નો તહેવાર (Festival) પૂજા અને સદ્ગુણ સાથે જોડાયેલો છે, તેથી આ તહેવાર (Festival) પર લોકો આધ્યાત્મિકતા તરફ આગળ વધે છે અને તે સારા વિચારોને જન્મ આપે છે.

દિવાળી નું સામાજિક મહત્વ

દિવાળી (Diwali) ના તહેવાર (Festival) નું સામાજિક મહત્વ પણ ઘણું છે કારણ કે આ તહેવાર (Festival) પર તમામ ધર્મના લોકો સાથે મળીને તહેવાર (Festival) ની ઉજવણી કરે છે. આ દિવસે દરેક વ્યક્તિ પૂજા કરે છે. તેઓ એકબીજાને મળવા જાય છે, જે સામાજિક સમરસતા બનાવે છે.

આજના વ્યસ્ત જીવનમાં લોકોને એકબીજાને મળવાની ખૂબ જ ઓછી તક મળે છે, તેથી આ દિવસે જ્યારે લોકો એકબીજાને પ્રેમથી મળે છે અને સાથે મળીને મીઠાઈઓ વહેંચે છે, ગળે લગાવે છે, જેથી લોકો એકબીજાને ઓળખે છે.

ભાવનાઓ અને ધર્મોને સમજવામાં રસ ઉત્પન્ન થાય છે. આથી આ તહેવાર (Festival) નું સામાજિક મહત્વ વધુ વધી જાય છે.

દિવાળી નું આર્થિક મહત્વ

ભારતીય લોકો દિવાળી (Diwali) ના તહેવાર (Festival) પર જોરદાર ખરીદી કરે છે. દરેક વ્યક્તિ પોતાના ઘરે ભેટ, સોના-ચાંદીના ઘરેણાં, વાસણો, રાશનની વસ્તુઓ, કપડાં, મીઠાઈ વગેરે લઈ જાય છે. હિંદુ ધર્મના લોકોનું માનવું છે કે આ દિવસે ખરીદી કરવાથી ઘરમાં કોઈ વસ્તુની કમી નથી રહેતી અને આ દિવસે ખરીદી કરવાથી તે વસ્તુ ફળદાયી રહે છે, તેથી આ દિવસે બજારોમાં વધુ પ્રવૃત્તિ અને વધુ ખરીદી થાય છે. જેના કારણે લોકોની આવકમાં વધારો થાય છે.

દિવાળી (Diwali) ના તહેવાર (Festival) પાછળનું સૌથી જૂનું આર્થિક મહત્વ એ હકીકત સાથે સંકળાયેલું છે કે ભારતમાં લગભગ તમામ પાક ચોમાસા પર આધાર રાખે છે, તેથી ઉનાળુ પાક તહેવાર (Festival) ના થોડા દિવસો પહેલા પાકે છે અને તૈયાર થઈ જાય છે. જેથી ખેડૂત આ પાકની લણણી કરીને તેને બજારોમાં વેચીને આવક મેળવે છે. તેથી, આ તહેવાર (Festival) નું આર્થિક મહત્વ વધુ વધી જાય છે.

દિવાળી નું ઐતિહાસિક મહત્વ 

દિવાળી (Diwali) ના તહેવાર (Festival) ના આ દિવસે ઘણી ઐતિહાસિક ઘટનાઓ બની છે. જેના કારણે આ તહેવાર (Festival) નું મહત્વ ઘણું વધી જાય છે. આ દિવસે ભગવાન રામ 14 વર્ષનો વનવાસ ભોગવીને અયોધ્યા પરત ફર્યા હતા. આ દિવસે સમુદ્ર મંથન દરમિયાન મા લક્ષ્મીનો જન્મ થયો હતો. સ્વામી રામતીર્થનો જન્મ અને મહાપરાયણ બંને દિવાળી (Diwali) ના દિવસે થયા હતા. આર્ય સમાજની સ્થાપના દિવાળી (Diwali) ના શુભ અવસર પર કરવામાં આવી હતી.

આ દિવસે, મુઘલ સમાજના મહાન બાદશાહ અકબરે સંપત્તિ ખાવા માટે 40 ફૂટ ઉંચો આકાશ દીવો પ્રગટાવીને દિવાળી (Diwali) પર્વની ઉજવણી શરૂ કરી હતી. જેના કારણે હિન્દુ-મુસ્લિમ ધર્મના લોકો વચ્ચે એકબીજા પ્રત્યે નફરતનો અંત આવ્યો હતો. શીખોના છઠ્ઠા ગુરુ હરગોવિંદ સિંહને દિવાળી (Diwali) ના દિવસે જેલમાંથી મુક્ત કરવામાં આવ્યા હતા. આ દિવસે મહાવીર સ્વામીને મોક્ષ પ્રાપ્ત થયો હતો.

લાભ પાંચમ પર નિબંધ ગુજરાતી

દિવાળી નિબંધ | તમારી દિવાળી (Diwali) ફક્ત પરિવાર સાથે

દિવાળી (Diwali) માત્ર રોશનીનો તહેવાર (Festival) નથી, પરંતુ તે ખુશીઓ પણ લાવે છે. બાળકોથી લઈને વૃદ્ધો સુધી દરેક આ દિવસની આતુરતાથી રાહ જુએ છે. નવા કપડાં, રંગબેરંગી મીઠાઈઓ અને રંગોળીની વસ્તુઓથી બજારો ભરાઈ ગયા છે. લોકો ખરીદી કરવા જાય છે અને તેમના ઘરને શણગારે છે. આ દિવસે સમગ્ર દેશમાં ખુશીનો માહોલ છે.

આ દિવાળી (Diwali) , તમે પણ સુરક્ષિત રહો અને બીજાને પણ રાખો, માટે આ વર્ષે કોઈના ઘરે જઈને બધાને ફોન પર અભિનંદન ન આપો. સારો ખોરાક ખાઓ, બજારની વધુ ચીજવસ્તુઓ ન ખાઓ, ઘરે બનાવેલો ખોરાક ખાઓ અને સ્વાસ્થ્યનું ખાસ ધ્યાન રાખો અને પરિવાર સાથે આનંદ કરો.

દિવાળી તહેવાર માટે વારંવાર પુછાતા પશ્નો

દિવાળીનો તહેવાર શા માટે ઉજવવામાં આવે છે?

પૌરાણિક કથાઓ અનુસાર ભગવાન રામ 14 વર્ષના વનવાસ બાદ અયોધ્યા પરત ફર્યા હતા. હિંદુ ધર્મની સાથે સાથે અન્ય ધર્મના લોકો પણ આ તહેવારને ખૂબ જ ઉત્સાહથી ઉજવે છે.

દિવાળી નિબંધ કેવી રીતે લખવો?

અમે આ લેખમાં દિવાળી પર નિબંધ કેવી રીતે લખવો તે વિગતવાર સમજાવ્યું છે, કૃપા કરીને તેને વાંચો અને તમારો દિવાળી નિબંધ તૈયાર કરો.

Conclusion

આ લેખ દ્વારા, અમે તમને દિવાળી પર નિબંધ ગુજરાતી। Diwali Essay in Gujarati સંબંધિત તમામ મહત્વપૂર્ણ માહિતી પ્રદાન કરી છે. જો તમને હજુ પણ કોઈપણ પ્રકારની સમસ્યાનો સામનો કરવો પડી રહ્યો હોય તો તમે કોમેન્ટ બોક્સ માં કોમેન્ટ કરી, સંપર્ક કરો અમે તમારી સમસ્યાનો ઉકેલ આપીશું.

આવી બીજી યોજના અને શૈક્ષણિક અપડેટ્સ માટે અમારી સાથે જોડાયેલા રહો. અમારી તમામ પોસ્ટ્સની સૂચના મેળવવા માટે અમારા WhatsApp ગ્રુપ સાથે જોડાઓ.

Leave a Comment